GEZİ NOTLARI
Fransa'da bilimkurgu gelişmesini nasıl sürdürmektedir, ne tür dergiler yayınlanmaktadır? Konuyu nasıl ele almaktadırlar? Çeşitli yayınlar vs kapanan dergiler. Kapanış nedenleri...

RESİMDE BİLİMKURGU

Fransa'da bilimkurgu resimleri epey yaygın durumda, Çok miktarda profesyonel ve amatör ressam mevcut. Sadoul ressam ve desinatörlerin çokluğunu Science Fiction Magazine'nin düzenlediği yarışmada açıkça görüldüğünü bildiriyor ve jüride olmasına rağmen, yarışmaya katılan resimlerin hepsini göremediğini ekliyordu. Desinatörlerin ve ressamların çoğunluğu Metal Hurlant ve benzeri dergilerin etrafında, çalışmalarını çizgi romanlar üzerinde topluyorlar. Ayrıca da bir çok bilimkurgusal ve fantastik kartpostal ile poster de yayınlanmakta.

SİNEMA ve TV'de BİLİMKURGU

Sinema alanında bilimkurgu epey yaygın durumda. 7-8 ay evvel bir Paris bilimkurgu şenliği vardı. Sinemaların önemli bir kısmında bilimkurgu film¬leri oynamaktaydı. Bazıları bizde de oynayan filmlerin adları hatırlayabildiğim kadarıyla : «Unutulan Kıta», «6. Kıtadan Sonra Yeraltı», «Dünyaya Düşen Adam», Paris bilimkurgu filmleri şenliğinde birinci olan bir çizgi film, «Dünya Mezarlığa Döndüğünde» adlı bir kaç filmle, TV'de haberi verilen fakat ben orada bulunduğum sırada henüz vizyona girmemiş olan Merihlilerle ilgili bir filmdi ki maliyetinin bir kaç milyon frangı bulduğu söyleniyordu.

Fransız televizyonunda bilimkurgu zaman zaman önemli yer tutmaktaymış. Bilimkurgu'yla ilgili dünyada çevrilen pek çok dizi oynamış, ama bizde çok tutulan Uzay Yolu Fransa'da sadece bir-iki film halinde oynayabilmiş. Bu kadar kısa sürede yayından kaldırılmasının ve tutulmamasının nedeni, Demuth'e göre, dizinin Kanada'da, Kanada lehçesiyle Fransızcaya çevrilmesi imiş, Kanadalıların konuşmaları aynı akıcılık ve güzelliğe sahip olmayıp kaba bulunuyormuş. Ayrıca Fransız televizyonunda çocuklar için çizgi film halinde Batman ile fantastik bin bir gece hikayelerini andıran «Sazan» adlı diziler oynamaktaydı.

FAN KULÜP ÇALIŞMALARI

En çok merak ettiğim konu Fransa'daki Fan Kulüp çalışmalarıydı. Fakat Paris'te ne profesyoneller için ne de meraklılar için bir bilimkurgu kulübü yoktu. Yalnız bir yerde Michel Demuth'ün antisipasyon kitaplar kulübü olduğunu duydumsa da hakkında hiç bir bilgi alamadım. Paris dışında birkaç şehirde fan çalışmaları oluyormuş, fakat bu amatörlerle hiç bir profesyonel ilgilenmemekteydi. Zaten fan kulüplerin de ömürleri kısa süreli olmaktaymış. Yine bu fanların bir ile on iki ay arasında değişen fanzin çalışmaları mevcutmuş.

FANTASTİK GERÇEKÇİLİK AKIMI

Dergimizin işlediği konulardan biri olan «fantastik gerçekçilik» akımı ise Fransa'da eski değerini kaybetmişti. Özellikle 60-70 seneleri arasında yaygın olan bu alanda şu sıralarda bir-iki kitap yayınlanmasına rağmen en ölü noktasında bulunmaktaydı. Bunun başlıca nedeni, halkın konuya iyice doymuş olması ve yazarların yeni ilginç fikirler ortaya atamamalarıydı. Fantastik gerçekçilik konusunda bir sene öncesine kadar çalışan bir dergi varmış, ama akımın gerilemesi nedeniyle o da kapanmak durumunda kalmış.

Daha çok mistik konularda çalışacağı anlaşılan bir dergi yeni yayına girmişti. Bunun fantastik gerçekçilik alanında ne rol oynayacağı ve yayına ne kadar devam edebileceği henüz bilinmemekteydi.

BİZİM DURUMUMUZ

X - Bilinmeyen dergisinin Fransız bilimkurgu dergileri ile bir karşılaştırılmasını yapmak görüşüme göre mümkün değil. X-BiIinmeyen, Fransızların kitap şeklindeki dergilerinden başta şekil olarak farklı. Bir diğer önemli fark ise dergimizin hem fantastik gerçekçilik, hem de bilimsel alanda yayın yapması, bu sayede de daha çok okura seslenebilme olanağına kavuşmakta oluşu. Ayrıca Fransa'da profesyonel organlarca himaye edilen bir kulüp mevcut değil. Oysa başta İngiltere'de olmak üzere birçok Avrupa ülkesinde fan kulüp çalışmalarının daha yaygın olduğunu tahmin ediyorum. İçerik bakımından bizimkine benzer bir derginin mevcudiyeti ise zannedersem yok.

Dolayısıyla X-Bilinmeyen'in ayrıcalık gösteren bir yayın organı durumunda oluşu, arada bir karşılaştırma yapılmasına bir olanak bırakmamaktadır.