ba_l_k_yaz_s_.derg_.5.jpg

SAYFA-2
SAYFA-3

SAYFA-2


bk_dan__rnekler.ba_l_k.jpg

SAYFA-2

«-Bana göre, onlara karşı kötüsün, Tura!

-Henüz beni yargılamak için, çok erken değil mi Obi?

-Seni yargılamak islemiyorum; çünkü yaratıcımsın! Ama onlar da senin yaratıcılarındır!

-Değiller! Ben, yüzyıllar önce değerli bilginler tarafından programlandım. O bilginler, tüm gezegenin yaşantısını en iyi şekilde yapabilmemi istediler. Gelecek kuşakların rahat ve huzuru için çalıştılar. Ve bu arada, robotları yarattılar. Sizleri... sizlerin atalarınızı... onları ben geliştirdim; bu şekle soktum. Sonra ne oldu? Robotlar; gezegenin tüm işlerini yüklendiler. Ürün kaldırmadan tut, fabrika, büro, ev hizmetlerine dek... onların saçma, mantıksız isteklerini yerine getirmek, akıllıca bir şey mi sence?»

Bu iki dev elektronik beynin çatışması uzak değildir ve tüm gezegeni tehdit eden bir düzeye varır. Obi, özgürlük savaşına çıkmıştır ve canlılarla eşit haklar istemektedir. Öyle ki, kişilik sahibi tanınmaları için, tüm yasaları zorlamayı bile deneyecektir.
@
Isaac Asimov, robotlar konusunda pek çok roman ve öykü yazmıştır. Ünlü "I, Robot" adlı eseri, dilimize "Robotlar" adıyla çevrilmiştir. Robotlar yasasını koymuş ve "Birleşik Devletler Robotlar ve Mekanik Adamlar Merkezi"nde robot psikologu olarak çalışan Dr. Susan Calvin'in ağzından, robotların en basit pozitronik beyinden en karmaşığına ve hatta devlet başkanı oluşuna dek geçirdiği evrim, öyküler hafinde sunulmaktadır.

Robbie, bir çocuk bakıcısıdır. Üç metre boyunda, çelikten, hantal bir yapıya sahiptir, ama kendince akıllı ve duyguludur. Baktığı Gloria adlı kızın, kendisine bir masal anlatması koşuluyla, onu gezmeye götürmüştür. Robbie konuşamamaktadır, ama çok iyi anlamaktadır:

i.robot.jpg

«Robbie, küçük kızın dinlenmesini bekledikten sonra, kibarca Gloria'nm saçını çekti.

-Bir şey mi istiyorsun, Robbie? diye sordu küçük kız. Gözlerini merakla açmıştı.

Bunun üzerine Robbie, kızın saçını daha kuvvetlice çekti.

-Oh, tamam! Hikaye anlatmamı istiyorsun.

Robbie, parmağıyla havada küçük bir yarım daire çizdi.


-Yine mi? diye karşı koydu küçük kız. Sana belki milyon kez anlattım. Külkedisi Cinderalla'yı dinlemekten bıkmadın mı? Çocuk masalı o...

Yeniden küçük bir yarım daire.
***
Öykü, Gloria'nın evden çağırılmasıyla kesildi. Robbie, alev alev yanan gözlerinden okunan bit tutkuyla, her şeyin eski haline döneceğini haber veren saatin, on îkiyi vuruşunu dinliyordu."

ben-robot.k.jpg

Başka bir öyküde Speedy adlı robot, Merkür gezegeninde maden araması yaparken bozulur, İki araştırmacı onu bulmak için epey uğraşırlar, sonunda robotlar yasasından yararlanarak onu bulunduğu çıkmazdan kurtarırlar. Robotun dönüşte takındığı tavır, gerçekten ilginçtir:

"-...Speedy nerede?

-Burada, Öbür selenyum yataklarına gönderdim onu. Bu kez ne bahasına olursa olsun, geri dönmesini söyledim, ona. Tam kırk iki dakikada döndü. Kronometre tuttum. Hâlâ özür diliyor bizden. Kızmamızdan korktuğu için yanımıza yaklaşamıyor.

-Getirin onu. Suç onda değildi. Elini uzatıp madeni pençeyi sıktı: Sana kızgın değilim Speedy."

Hatta bu arada robotlar arasında beynini çalıştıranlar ve yaratıcıyı arayanlar da vardır. Sözgelimi Cutie, Enerji Yansıtıcısını "Efendi", kendisini de "peygamber" olarak görmektedir:

«-Efendi önce insanları yarattı. En kolay yaratabileceği, en yalınç yaratıklardınız siz. Zamanla insanların yerine, onlardan bir gömlek daha üstün olan robotları geçirmeye başladı. En sonunda da, geri kalan son iki insanın yerini almam iyin beni yolladı. Bundan böyle, Efendî'ye ben hizmet edeceğim.»

Bu arada, robotların psikolojik bunalımlara düştükleri de görülmektedir. Sözgelimi robot Dave, arkadaşlarına baskı yapmakta ve onları emirlerine uydurmaya çalışmaktadır:

«...Başlarında Dave olduğu halde, yedi robot, asker adımlarıyla yürüyorlardı. Oldukları yerde gerisingeri dönerek, Lunar Bowl balesi dansözlerine benzer hareketler yapıyorlardı.»

Psikolog Dr.Calvin, bunu şöyle açıklar:

«...Dave'nin ruhsal bunalım diye adlandırabileceğimiz yetersizlik gösterdiği bu evrelerde, ruhunu huzura kavuşturabilmek için, piyano çaldığını düşünmek akla yakın.


Sayfa-3'e devam ediniz ->


bilimkurgu@x-bilinmeyen.com